PBM-werkkleding: bescherming en comfort op de werkvloer

Op veel werkplekken is gewone werkkleding niet voldoende. Medewerkers kunnen te maken krijgen met risico’s zoals hitte, vuil, vocht, chemicaliën of slecht zicht. PBM-werkkleding helpt beschermen tegen zulke gevaren en draagt tegelijk bij aan comfort en bewegingsvrijheid. Maar wat valt er precies onder PBM-werkkleding, en hoe kiest u de juiste kleding voor uw organisatie?

Wat is PBM-werkkleding?

PBM staat voor persoonlijke beschermingsmiddelen. PBM-werkkleding is kleding die is ontworpen om de drager tegen specifieke risico’s op het werk te beschermen. Denk bijvoorbeeld aan een signaaljas voor werk langs de weg, een vlamvertragende overall voor bepaalde industriële werkzaamheden of waterdichte kleding voor buitenwerk.

Niet elke werkbroek, jas of overall is automatisch een PBM. Een kledingstuk wordt pas als beschermende kleding beschouwd wanneer het bedoeld is om een bepaald risico te beperken en voldoet aan de relevante eisen. Gewone bedrijfskleding kan wel bijdragen aan herkenbaarheid of comfort, maar biedt niet per se gecertificeerde bescherming.

Welke soorten beschermende werkkleding zijn er?

De juiste kleding hangt af van de werkzaamheden en de omstandigheden op de werkplek. Veelvoorkomende soorten PBM-werkkleding zijn:

• Hoge zichtbaarheidskleding: helpt de drager beter zichtbaar te maken in situaties met verkeer, voertuigen of weinig licht.
• Regen- en weerskleding: beschermt tegen neerslag, wind en andere weersinvloeden.
• Vlamvertragende kleding: is ontworpen voor werkzaamheden waarbij hitte of vlammen een rol kunnen spelen.
• Antistatische kleding: kan helpen de opbouw van statische elektriciteit te beheersen, mits de kleding wordt gebruikt volgens de voorschriften en in combinatie met passende andere middelen.
• Chemisch beschermende kleding: biedt bescherming tegen bepaalde chemische stoffen of spatten. Het beschermingsniveau verschilt per kledingstuk en toepassing.
• Werkjassen, overalls en broeken met extra bescherming: kunnen bijvoorbeeld verstevigde delen of eigenschappen hebben die passen bij specifieke werkzaamheden.

PBM-werkkleding beschermt meestal niet tegen elk denkbaar gevaar. Een signaaljas beschermt bijvoorbeeld niet tegen chemicaliën, en waterdichte kleding biedt niet automatisch bescherming tegen hitte. Controleer daarom altijd waarvoor een kledingstuk bedoeld is.

Normen en certificering

Beschermende kleding moet aansluiten op het risico waartegen ze bescherming biedt. Op het etiket, in de gebruikersinformatie of in de documentatie van de fabrikant staat vaak welke normen van toepassing zijn. Voorbeelden zijn:

• EN ISO 20471: eisen voor kleding met hoge zichtbaarheid.
• EN 343: bescherming tegen regen en andere weersomstandigheden.
• EN ISO 11612: kleding voor bescherming tegen hitte en vlammen.
• EN 1149: elektrostatische eigenschappen van beschermende kleding.
• EN 13034: beperkte bescherming tegen vloeibare chemicaliën, afhankelijk van het type kledingstuk.

Deze normen zijn voorbeelden; ze zijn niet voor iedere functie of elk kledingstuk relevant. PBM die in de EU op de markt wordt gebracht, valt onder Europese regels voor persoonlijke beschermingsmiddelen. Kijk altijd naar de conformiteitsinformatie, de gebruiksaanwijzing en de beperkingen die de fabrikant vermeldt. Twijfelt u over de juiste norm of toepassing, vraag dan advies aan een deskundige.

Zo kiest u de juiste PBM-werkkleding

Een goede keuze begint met een inventarisatie van de risico’s. Breng per functie en werksituatie in kaart welke gevaren aanwezig zijn en welke bescherming nodig is. Houd daarbij rekening met omstandigheden zoals temperatuur, vocht, zichtbaarheid, contact met stoffen en de duur van het werk.

1. Breng de risico’s in kaart. Gebruik de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) als uitgangspunt.
2. Kies kleding die bij het risico past. Controleer de normering en de aangegeven beschermingsklasse.
3. Let op pasvorm en draagcomfort. Kleding moet voldoende bewegingsvrijheid bieden en geschikt zijn om langere tijd te dragen.
4. Controleer de combinatie met andere PBM. Een jas, helm, handschoenen en veiligheidsschoenen moeten samen goed functioneren.
5. Betrek medewerkers bij de keuze. Praktische feedback kan helpen om kleding te kiezen die veilig én prettig draagbaar is.
6. Controleer de maatvoering en beschikbaarheid. Zorg dat medewerkers passende kleding en, waar nodig, reservekleding hebben.

Onderhoud en vervanging

PBM-werkkleding blijft alleen geschikt wanneer deze goed wordt onderhouden. Volg de was- en onderhoudsinstructies van de fabrikant. Verkeerd wassen, repareren of behandelen kan beschermende eigenschappen aantasten. Dat geldt bijvoorbeeld voor kleding met reflecterende banden, speciale coatings of vlamvertragende eigenschappen.

Controleer kleding regelmatig op scheuren, slijtage, loslatende naden, beschadigde sluitingen en vervuiling die niet meer goed te verwijderen is. Vervang kleding wanneer ze beschadigd is of niet meer aan de vereiste bescherming voldoet. Houd ook rekening met de maximale levensduur of inspectievoorschriften die de fabrikant opgeeft.

PBM-werkkleding als onderdeel van veilig werken

Beschermende kleding is één onderdeel van een veilige werkomgeving. Ze vervangt geen veilige werkmethoden, technische maatregelen of duidelijke instructies. Werknemers moeten weten wanneer en hoe de kleding gedragen moet worden, welke beperkingen gelden en hoe ze de kleding onderhouden. Met een passende keuze, goede uitleg en regelmatige controle helpt PBM-werkkleding risico’s op de werkvloer beter beheersbaar te maken.

 

6 tips voor het veilig kiezen, dragen en onderhouden van PBM-werkkleding

1. Kies werkkleding die past bij de risico’s op de werkplek.
2. Controleer of de kleding voldoet aan de juiste norm.
3. Draag de kleding volgens de instructies van de fabrikant.
4. Controleer PBM-werkkleding vóór elk gebruik op schade.
5. Was en onderhoud werkkleding volgens het waslabel.
6. Vervang beschadigde of versleten beschermende kleding direct.

Kies werkkleding die past bij de risico’s op de werkplek.

Kies PBM-werkkleding die aansluit op de risico’s van de werkzaamheden en de omgeving. Breng eerst in kaart waaraan medewerkers kunnen worden blootgesteld, zoals hitte, chemicaliën, vocht of beperkt zicht. Controleer vervolgens of de kleding voor die risico’s is bedoeld en aan de juiste normen voldoet. Let ook op een goede pasvorm en draagcomfort, zodat medewerkers de beschermende kleding correct en consequent kunnen dragen.

Controleer of de kleding voldoet aan de juiste norm.

Controleer vóór aanschaf of de PBM-werkkleding voldoet aan de norm die past bij de risico’s op de werkvloer. De normering en beschermingsklasse staan meestal op het label of in de productinformatie. Een hoge zichtbaarheidsjas vraagt bijvoorbeeld om andere eigenschappen dan kleding die beschermt tegen regen, hitte of chemicaliën. Volg ook de gebruiksinstructies van de fabrikant en controleer of de kleding geschikt is voor de specifieke werkzaamheden.

Draag de kleding volgens de instructies van de fabrikant.

Draag PBM-werkkleding altijd volgens de instructies van de fabrikant. Zo weet u zeker dat de kleding goed aansluit, correct wordt gecombineerd met andere beschermingsmiddelen en de bedoelde bescherming biedt. Volg ook de aanwijzingen voor wassen, onderhoud en vervanging, want verkeerd gebruik of onderhoud kan de beschermende eigenschappen aantasten.

Controleer PBM-werkkleding vóór elk gebruik op schade.

Controleer PBM-werkkleding vóór elk gebruik op schade, zoals scheuren, losse naden, kapotte sluitingen of versleten reflecterende strepen. Beschadigde kleding kan minder bescherming bieden en moet volgens de instructies van de fabrikant worden gerepareerd of vervangen. Twijfelt u over de staat ervan? Draag de kleding dan niet totdat deze is gecontroleerd.

Was en onderhoud werkkleding volgens het waslabel.

Was en onderhoud PBM-werkkleding altijd volgens de instructies op het waslabel. De juiste temperatuur, wasmiddelen en droogmethode helpen om de beschermende eigenschappen van de kleding te behouden. Verkeerd wassen kan bijvoorbeeld reflecterende details, coatings of vlamvertragende eigenschappen aantasten. Controleer de kleding na het wassen op slijtage of beschadigingen en vervang haar wanneer de bescherming niet meer gegarandeerd is.

Vervang beschadigde of versleten beschermende kleding direct.

Vervang beschadigde of versleten PBM-werkkleding direct. Scheuren, losse naden, kapotte sluitingen of versleten reflecterende delen kunnen de beschermende werking verminderen, waardoor u meer risico loopt tijdens het werk. Controleer uw kleding regelmatig en volg de vervangings- en onderhoudsinstructies van de fabrikant.